Internet Relay Chat
IRC, Chat, CB, babbelboxen zijn termen die gebruikt worden
voor het communiceren met anderen via Internet. Eigenlijk
wordt hiermee hetzelfde bedoeld, maar wat is het precies en
wat kun je ermee?
Elke dag, elke minuut zijn er duizenden mensen op Internet
Relay Chat (IRC) te vinden, maar wat is IRC nu eigenlijk, en
hoe kan ik het gebruiken. IRC staat voor het communiceren
tussen mensen over de gehele wereld via zogenaamde
IRC-kanalen, zeg maar een soort praat- of babbelboxen.
Dit gebeurt online, wat je intypt, verschijnt meteen bij de
anderen die zich in dat IRC-kanaal bevinden op het scherm. Zo
kun je met individuen uit de gehele wereld online over een
bepaald onderwerp babbelen. Het is dan ook vaak zo dat aan een
IRC-kanaal een naam wordt gegeven die het onderwerp aangeeft;
#unix, #startrek, #windows95, #dutch, #usa, #mirc en
#religion, om er maar enkele te noemen.
Daarnaast heeft IRC voor sommige ook een sociale functie. Je
ziet andere gebruikers in sommige gevallen als IRC-vrienden,
hoewel je ze waarschijnlijk nooit in levende lijve hebt gezien
en zal ontmoeten. Liefdes, tot stand gekomen via het IRC, zijn
ook aan de orde van de dag. Maar daarnaast heeft IRC zich
tijdens de golfoorlog, de aardbeving in Los Angeles en tijdens
de opstand in Rusland enkele jaren geleden ook bewezen,
gebruikers hielden zich via IRC op de hoogte van de aller-
laatste ontwikkelingen.
Benodigdheden
Om aan Internet Relay Chat mee te kunnen doen, heb je een
zogenaamde IRC-client nodig. Dit is een programma dat er voor
zorgt dat er een duidelijke scheiding wordt aangebracht tussen
wat u zegt, en wat anderen zeggen. IRC-clients zijn er in vele
soorten en maten, populaire zijn Zircon (X11 client) en MIRC
(MS-Windows), maar vaak zijn ze ook te vinden als UNIX
shell-programma's; een voorbeeld hiervan is te zien in figuur
1. Daarnaast moet u een naam weten van een zogenaamde
IRC-server. Dit zijn computers die met elkaar verbonden zijn
en ervoor zorgen dat de IRC-informatie naar de juiste personen
in de IRC-kanalen wordt verspreid.
De bekendste Nederlandse IRC-server is irc.sci.kun.nl op de
Katholieke Universiteit Nijmegen. Nadat u contact heeft
gemaakt met een IRC-server, kunt u een alias op uw naam
kiezen, nickname in IRC-jargon genoemd. Natuurlijk kunt u
gewoon uw echte naam gebruiken, maar gewoonlijk wordt er voor
een korte en liefst rare naam gekozen. Ondertekende van dit
artikel bijvoorbeeld bedient zich op IRC meestal onder de naam
Xavalon. De IRC-server controleert nu of de nickname niet in
gebruik is, en laat u zonodig een andere kiezen. Er mogen dus
geen twee dezelfde nicknamen voorkomen, zelfs niet eens als
twee personen zich in verschillende IRC-kanalen bevinden.
Nu u contact heeft, en een correcte nickname heeft door-
gegeven, kunt u meedoen in een discussie. U kiest hiervoor een
IRC-kanaal uit, en geeft aan de client door dat u zich bij de
anderen in het kanaal wilt voegen. Personen die al in het
kanaal aanwezig waren worden, indien ze over een goede client
beschikken, op de hoogte gesteld van uw entree in het kanaal.
Dit gebeurt niet alleen met de nickname maar ook met de
hostname vanwaar u werkt; bijvoorbeeld Xavalon (a-
nnex23.urc.tue.nl) has joined #UNIX of iets dergelijks. Zo
kan er toch nog enigzins worden nagegaan waar de persoon
vandaan komt. Vanaf nu komt de lopende discussie binnenrollen.
Alles wat een ander zegt wordt voorafgegaan door de nickname
van deze persoon, u wordt zelf meestal door de client op een
iets andere manier getoond, met een andere kleur,
onderstreping of iets dergelijks.
Commando's
Elke IRC-client (en feitelijk ook elke IRC-server) ondersteunt
een aantal commando's. Deze commando's kunt u gebruiken om het
gebruik van IRC prettiger te maken. Om bijvoorbeeld naar een
ander IRC kanaal te gaan, typt u in /join # . Een goede
IRC-client ondersteunt meerdere kanalen, zodat er een extra
venster geopend wordt (zie fig. 2).
Omdat IRC opgebouwd is uit zogenaamde IRC-servers en iedere
gebruiker zelf een IRC-server kan kiezen, kan het voorkomen
dat een IRC-server het allemaal niet meer bij kan benen. In
IRC-jargon wordt dit 'lagged' genoemd. U kunt met het commando
/server een andere IRC-server kiezen. De lopende discus-
sies worden dan tijdelijk onderbroken, en na de connectie met
de nieuwe IRC-server worden de lopende disussies weer opges-
tart. Dit is niet geheel ongevaarlijk, vaak is het zo dat de
IRC-servers nog niet goed aan elkaar hebben doorgegeven dat
een bepaalde persoon van het IRC is afgegaan, waardoor de
nickname nog niet is vrijgegeven, en bij het reconnecten
krijgt u vaak de melding nickname already in use . Een halve
minuut wachten wil nog wel eens helpen, maar u raakt zo wel
een halve minuut van de lopende discussie kwijt. Om een kanaal
te verlaten geeft u het commando /leave # .
Soms komt het voor dat u iets wilt melden aan een bepaalde
gebruiker, maar niet aan iedereen. Dit kan dan door het com-
mando /msg te geven. Sommige IRC-clients starten nu een
nieuw venster op waar u beiden dan verder in kunt discus-
siëren. Ook is het mogelijk om complete bestanden naar elkaar
over te sturen, terwijl je ondertussen gewoon door kunt dis-
cussiëren. Zo zijn er nog vele andere commando's waar u
gebruik van kunt maken. Maar soms zijn deze commando's niet
voldoende, dan kunt u gebruik maken van scripts. Voor UNIX
zijn er vele scripts verkrijgbaar, zoals Phoenix, DJinn en
Time, om er maar enkele te noemen. Voor de PC beginnen ze te
komen, maar ze moeten veel meer gebruik maken van de
specifieke IRC-client, bijvoorbeelde de genoemde MIRC.
IRC-netten
In het IRC zijn verschillende subnetten aanwezig. De netten
zijn onderling niet op elkaar aangesloten, zodat geen infor-
matie naar de verschillende subnetten vloeit. Hier een opsom-
ming van de belangrijkste IRC-netten.
EFNET (Erin First) : Dit is de grootste en wordt gezien
als het "hoofd" IRC-netwerk. Gemiddeld zijn er zo'n 10.000
gebruikers online. De maximum capaciteit ligt op ongeveer
15.000 gebruikers. EFNET heeft veel last van lagged servers,
nethacks, netsplits (zie verder), en er woeden ook nogal wat
'oorlogen' op dit netwerk, maar het blijft toch het meest
populaire IRC-netwerk. Informatie over EFNET IRC-servers is
verkrijgbaar op ftp://cs-ftp.bu.edu/ irc/support. Voor Neder-
land zijn de belangrijkste EFNET IRC-servers irc.sci.kun.nl,
irc.xs4all.nl en irc.nijenrode.nl.
Undernet : Dit IRC-netwerk is aangelegd als alternatief
voor EFNET. Gemiddeld zijn er zo'n 2000 gebruikers online.
Hoewel er beweerd wordt dat dit netwerk vriendelijker is dan
EFNET, lijkt het er steeds meer op dat ook dit netwerk in de
verloedering gaat. Een lijst met Undernet-servers is
verkrijgbaar via http://http2.brunel.ac.uk:8080/~cs93jtl/
u_servers. De Nederlandse undernet servers bevinden zich op
de Universiteit van Delft en hebben als naam delft en
delft2.nl.eu.undernet.org.
LinuxNet : Speciaal bedoeld voor Linux. Hulp voor Linux
software en informatie voor Linux-gebruikers kan hier worden
verkregen. Een lijst met LinuxNet IRC-servers is te verkrijgen
door middel van het fingeren van irc@blackdown.org.
Freenet : Dit vrij nieuwe IRC-netwerk is bedoeld voor
gebruikers van zogenaamde FreeNets. Meer informatie is
verkrijgbaar via email: irc-admin@afn.org, of via
http://www.afn.org/~afnirc/wwfin.html. Een Freenet IRC-server
is irc.afn.org.
Kidlink : Een IRC-netwerk speciaal bedoeld voor kinderen
in de leeftijd 10-15 jaar. Om gebruik te kunnen maken van dit
netwerk is een registratie nodig. Meer informatie is te
verkrijgen via http://www.kidlink.org of via email:
irc-mgr@kidlink.ccit.duq.edu
DalNet : Dalnet is gecreëerd door oude gebruikers van
het EFNET #startrek-kanaal. Ze wilden een rustige plaats
zonder steeds lastig gevallen te worden door EFNET-problemen
zoals netsplits en nethacks. Het unieke aan dit netwerk is dat
nicknames 30 tekens tegenover de gebruikelijke 9 tekens groot
mogen zijn. Gemiddeld bevinden zich ongeveer dertig personen
op dit netwerk. Meer informatie op de Dalnet homepage:
http://www.dal.net/ dalnet/. Rechtstreeks IRC op dalnet is
mogelijk via telnet naar telnet.dal.net op poort 12345.
Netiquette
Hoewel er niet echt geschreven regels voor IRC zijn, moet je
je min of meer toch houden aan bepaalde gedragsregels. Niemand
kan deze gedragsregels echt beschrijven, het is min of meer
een gevoel van juistheid. Ook gelden voor de verschillende
kanalen onderling vaak afwijkende regels. Wat kunnen bijvoor-
beeld gedragsregels zijn? Bijvoorbeeld dat je niet continu
'schreeuwt' (via hoofdletters) op een kanaal. Ook geldt op
sommige kanalen dat je niet over bepaalde onderwerpen mag
praten. Op #windows95 willen ze bijvoorbeeld niets horen over
OS/2, en op #unix niets over MS-Windows. Onbeschoftheid,
brutaliteit en dergelijke worden nergens geaccepteerd.
Overtreed je de regels, dan word je van het kanaal afgegooid.
Meestal is dit een waarschuwing, je mag meteen weer terug op
het kanaal. Bij herhaling wordt er een zogenaamde ban op je
gezet, je wordt voor een bepaalde tijd niet toegelaten tot het
kanaal.
Ook worden bots niet door iedereen gewaardeerd, komen ze er
achter dat jij achter de niet gewenste bot zit, dan komt er
vaak onmiddelijk een ban op je te staan. Een bot is een
programma dat draait als user, en over een aantal faciliteiten
beschikt. Een bot wordt vaak gebruikt om een kanaal in leven
te houden; als er niemand zich op het kanaal bevindt, dan
verdwijnt een kanaal. De eerste die er dan weer op zou komen
zou dan automatisch de operator, iemand die min of meer de
baas over het kanaal speelt, worden. Om dit tegen te gaan en
ervoor te zorgen dat de juiste mensen operator worden wordt er
een bot op een kanaal geplaatst. Plaats je er nu een bij (aan
de buitenkant ziet een bot er gewoon uit als een user, omdat
hij ook via commando's kan praten) en komen ze er achter, dan
zit je vaak in de problemen. In sommige kanalen staan
overigens permanente bans op bepaalde groepen gebruikers. Zo
zijn gebruikers van America Online, bijna nergens gewenst. Ook
staan er op kanalen als #warez bans op domeinen als .gov en
.org. En op sommige kanalen word je waarschijnlijk in de gaten
wordt gehouden door diensten zoals de FBI. De #warez-kanalen
zijn bijvoorbeeld broeinesten van illegale software. IRC biedt
de mogelijkheid om bestanden tijdens het discussiëren te
versturen, en daarvan wordt in dit kanaal flink gebruik
gemaakt. Complete grote softwarepakketten vliegen hier heen en
weer.
Laatst is bekend geworden dat de FBI in de maanden januari tot
en met maart van dit jaar (en waarschijnlijk nog veel langer)
iedereen die zich bezighield met illegale software heeft
geregistreerd. Dat heeft er toch zeker bij sommige gebruikers
de schrik ingebracht, er is echter nog niets bekend over enige
acties van de FBI in de richting van die gebruikers.
Het EFNET-netwerk is het ergste qua gedragsregels. Het netwerk
lijdt onder vele oorlogen gevoerd door gebruikers omdat ze hun
recht willen halen. Complete oorlogs-scripts worden ontwikkeld
om het de andere gebruiker zo moeilijk mogelijk te maken. Ook
heeft dit netwerk veel te lijden onder capaciteitsproblemen.
Veel servers in dit netwerk kunnen het niet meer bijbenen en
raken achter in de verwerking. Een reactie van de server
hierop is dat deze zelf beslist om bepaalde gebruikers er
tijdelijk af te gooien; netsplits noemen we dit. Een ander
groot probleem waaronder het EFNET-netwerk lijdt zijn de
zogenaamde nethacks. Zoals al aangegeven zijn er bepaalde
gebruikers/bots op een kanaal, zij beheren min of meer het
kanaal. Nu zijn er gebruikers die zelf ongevraagd operator
willen worden. Zij maken gebruik van de zwakheden van dit
netwerk om zichzelf operator te maken. Vaak zitten hier nog
kwadere bedoelingen achter, want het is niet ongewoon dat
nadat deze gebruiker zichzelf operator heeft gemaakt, de echte
operators hun functie afneemt, en zo alleenheerser met alle
gevolgen van dien wordt.
Gelukkig is dit op Undernet stukken minder, de gebruikers
hiervan zijn vaak ex-gebruikers van het EFNET die het zat
waren steeds geconfronteerd te worden met de problemen van dat
netwerk. Undernet is veel vriendelijker en je wordt veel
sneller geholpen danwel geaccepteerd in discussies. Toch
begint ook dit net te lijden onder het steeds groter worden.
Ook hier woeden hier en daar al wat oorlogen tussen
gebruikers. Het LinuxNet is een vriendelijk netwerk, het is er
rustig en de discussies zijn vaak van veel grotere kwaliteit.
Dit netwerk is echter niet zo groot, en het aantal kanalen
gering. Meestal zijn er maar enkele personen op een bepaald
kanaal te vinden. Het hoofdkanaal is zoals te verwachten
#Linux.
Conclusie
IRC is op zichzelf best een goede service op Internet, maar
houd wel rekening met de nadelen van sommige IRC-netwerken.
Laat u zeker niet afschrikken door de genoemde feiten, er zijn
op het EFNET ook vele kanalen die een vriendelijk karakter
hebben. Nederlandse IRC-kanalen op het EFNET zijn #dutch, #dds
en #koffie.
Zircon is verkrijgbaar op: -
ftp://ftp.catless.ncl.ac.uk/pub/zircon.tar.gz De software is
geschreven in tcl/tk en maakt gebruik van de tcl-dp TCP exten-
sions. De laatste versies (tcl/tlcX) hiervan zijn verkrijgbaar
op: ftp://catless.nc1.ac.uk/pub. UNIX-scripts worden
verspreid via andere IRC-gebruikers. Informatie over het
Time-script is te vinden op het IRC-kanaal: #time
MIRC is verkrijgbaar op:
ftp://ftp.demon.co.uk/pub/ibmpc/winsock/mirc PC-scripts voor
MIRC zijn te vinden op: http://www.dfw.net/~phunistl/mirc/
Edwin Driessens, (edwind@stack.urc.tue.nl)